Buku leyinene ngopfu leyi tsariweke leyi pfuniwaka hi AI. Khale swinene, hi masiku ya ndzhuti ya Nyimpi yo Pfumala Vuxaka, ehansi swinene ka xihundla, laboratori leyi fihliweke a yi rhurhumela hi swikambelo leswi nga tolovelekangiki. Van’wasayense va kwalaho a va nga dyondzeli lwandle ntsena—a va ringeta ku ri tirhisa matlhari. Swivumbiwa swa le lwandle leswi tlhariheke swo fana ni tidolfini swi ringetiwile, kambe xin’wana xi humelerile ku tlula hinkwaswo: octopus leyi tekelelaka, leyi tlhariheke ni leyi nga twisisekiki, leyi nga ni nhlonge leyi nga hatimaka yi va xivumbeko xihi na xihi. Dokodela Jack Von Black, mutivi wa sayense la rhangelaka, a nga vona octopus tanihi xihlamariso kambe tanihi xitirho. U soholote tijini ta yona, a olovisa vuswikoti bya yona, a tlhela a tumbuluxa nchumu lowu tlulaka swipimelo swa ntumbuluko. Kambe loko Nyimpi yo Pfumala Vuxaka yi nyamalala, naswona misava yi sungula ku hefemula nakambe, vurhumiwa bya munyama bya lab byi tshovekile. Octopus leyi tekelelaka yi balekile. Kule na lab yo titimela, u tikume ari eka ndzhawu ya mabindzu yale Cape Town leyi ayi tele hi vanhu, yi tele hi ku hleka, ku vonakala na vutomi. A a ta va a lave ku rihisela. Kambe ematshan’weni ya sweswo, u hlawule nchumu wun’wana lowu nga ni matimba swinene: musa. U tirhise nyiko yakwe yo tifihla leswaku a pfuna lava pfumalaka. Loko xinhwanyetana xi rila, xi lahlekile naswona xi chava, xi hundzuke thoyi yo olova ya plush, xi xi phutsela hi ku rhula. Eka xitolo xa swifuwo swa le ndlwini lexi rivariweke, u vone thangi ra tinhlampfi leri thyakeke kutani a ri basisa hi vukheta, a endla leswaku nhlampfi leyi nga yoxe yi sungula hi vuntshwa. Hi xiendlo xin’wana ni xin’wana lexitsongo, a a tsundzuxa misava leswaku hambi ku ri xivumbiwa lexitsongo xi nga endla ku hambana lokukulu. Kambe nkarhi lowu hundzeke wa ha twala. U tsundzuke ku vava, swikambelo, mavoko yo titimela ya Dokodela Von Black. Kutani, u vuyile—ku nga ri hi ku hlundzuka, kambe hi xikongomelo. U hlangane ni mufambisi wa vaphasi va tinhlampfi kutani a n’wi komba mali yo tirhisa tinkoka leti khulukaka. U hlangane ni mupheki la tikukumuxaka kutani a n’wi dyondzisa ku sweka hi ntwela-vusiwana, ku nga ri hi tihanyi. Ku hlangana kun’wana ni kun’wana ku pfuxe ku cinca, ku hundzula khombo ri va ku horisiwa. Hambi swi ri tano, ku tifihla loku ku ye ku tika. Ku tiendla munhu a ambarile emoyeni wa yena. A a navela lwandle—ku miyela, munyu, ntshunxeko wo vangama ni ku cinca-cinca handle ko chava. Eka xiendlo xa yena xo hetelela, u ntshunxe n’watipolitiki loyi a tshameke a nga voni ku xaniseka ka lwandle. Hi xiendlo xo olova, u pfuxe ntwela-vusiwana wa wanuna loyi. N’watipolitiki yoloye u ve musirheleri wa vutomi bya le lwandle, rito ra magandlati. Nakona, octopus yo tekelela yi rhelerile yi famba. U tlhelele evuentweni, laha mati ma n’wi amukeleke ekaya. A ku siyiwanga nchumu—a ku ri xitori ntsena. Ntsheketo wa xivumbiwa lexi velekiweke emunyameni lexi hlawuleke ku vonakala. Ntsheketo wa musa, ku hundzuka ni ntiyiso wa leswaku hambi ku ri eka gome lerikulu, ntshembo wu nga tlakuka ku fana ni xidzedze.
